یادآوری: در بخش مصاحبهها در ویب سایت روزشمار بیش از صد مصاحبه دیدنی تاریخی، فرهنگی، هنری و سیاسی انتخاب و آرشیف شدهاند. ناگفته، سایر امتیازات مربوط به مصاحبهها به همکاران گرامی رسانهٔای بر میگردد که زحمت کشیدهاند.
اعلامیه رسمی طالبان بدون نام بردن از غازی امانالله خان، سالگرد استقلال افغانستان را به مردم تبریک گفت.
مزار امانالله خان در وضعیت نامناسب قرار دارد. سقف مقبره، دیوارها، کلکینها و سیمهای برق آسیب دیده و از کار افتادهاند. ساختمان مقبره در معرض خطر فرو ریختن قرار دارد.
یوناما در پیام تبریکی به مناسبت روز استقلال، بر ضرورت دستیابی به صلحی پایدار، رفاه، حفظ کرامت انسانی و ایجاد فرصتهای برابر برای همه افغانها تأکید کرد.
محمد بن زاید آلنهیان، رئیس امارات متحده عربی به رهبر طالبان، پیام تبریکی بمناسبت سالروز اسقلال فرستاد.
وزارت خارجه آذربایجان پیام تبریکی سالروز استقلال افغانستان را نشر کرد.
زلمی خلیلزاد: دوران جوانیام را به یاد میآورم که از جشنهای روز استقلال در کابل لذت میبردم؛ بهویژه کنسرتها، چراغهای درخشان جادهها، غذاهای ویژه خیابانی و آتشبازیها.
محسن داور، سیاستمدار پاکستانی: افغانستان در حالی این روز را گرامی میدارد که هویت ملی و استقلال آن بار دیگر با تهدید روبهرو است.
ملا غنی برادر: افراد شرور و خرابکار بار دیگر افغانستان را درگیر جنگ داخلی نکند. کسانی که در جنگهای داخلی دخیل بودهاند، کارنامه سیاه دارند و مردم دیگر به آنان اعتماد نمیکنند.
مولوی سلام حنفی: هرگونه عصبیت قومی، زبانی و سمتی میتواند به وحدت مسلمانان و مجاهدین آسیب بزند.
امیرخان متقی: ملت افغانستان هرگز زور را نمیپذیرد و در برابر فشارهای سیاسی و اقتصادی تسلیم نخواهند شد.
متقی: ملا عمر، موسس طالبان چهار بار زخمی شد ولی مخالفان را «تا کولاب جارو کرد». مخالفان در پنج سال گذشته نیز نتوانستهاند یک بلیست جای پای در افغانستان پیدا کنند.
سراج الدین حقانی: یک شوخی کنم، طبع تان خوش شود؛ ۲۸ اسد جشن استقلال افغانستان از انگلیس را همهٔ ملت قبول دارند، ۲۶ دلو روز شکست قشون سرخ شوروی را هم همه قبول دارند، اما ۲۴ اسد روز پیروزی طالبان بر امریکایی ها و ناتو را کسی قبول ندارد، ولی روزی می آید که ما نیستیم، اما باز شما ملت این روز را جشن میگیرید.
سراجالدین حقانی: ما باید درخواستهای مشروع مردم را بشنویم و نباید شهروندان را بخاطر مطرح کردن درخواستهای مشروعشان توهین و تحقیر کنیم.
حقانی، خطاب به مخالفان: «به تحریک بیگانهها اذیتکردن مردم نه خواست افغانیت است و نه هم تقاضای اسلام. در گذشته ها هر بار حکومتهای جدید دست به انتقامجویی میزدند، اما ا.ا. عفو عمومی اعلام کرد و کسی را محاکمهی صحرایی نکرد.»
ملا یعقوب مجاهد: با شرق و غرب تعامل میخواهیم. کشورهای دور و نزدیک و تمامی طرفها نباید از افغانها توقع «غلامی» داشته باشند و تلاش نکنند افغانستان در عرصه سیاسی، اقتصادی و نظامی مطابق خواست آنان عمل کند.
قاری فصیحالدین فطرت، لوی درستیز طالبان: مخالفان هیچگاه نمیتوانند نظام را به چالش بکشند و با واکنش «قاطع، جدی و کوبنده» روبهرو خواهند شد. آنها (مخالفان) به جای «توطئهچینی» به کشور برگردند.
حامد کرزی: حفظ و بهرهمندی از استقلال کشور نیازمند صلح پایدار، وحدت ملی و فراهمسازی فرصت آموزش برای دختران و پسران است.
عبدالله عبدالله از مبارزات و فداکاریهای مردم افغانستان برای دستیابی به آزادی و عدالت یاد کرد و بر ضرورت همبستگی و اتحاد میان مردم تأکید کرد.
رنگین دادفر اسپنتا: پس از گذشت بیش از یک قرن از استرداد استقلال، دشمنی با ترقی، قانونمداری و عدالت اجتماعی در افغانستان همچنان ادامه دارد.
امرالله صالح: آزادی از شرایط فعلی و شکستن یوغ بیگانه داخلی به اندازه استقلال از خارجی برای مردم ما مهم است.
حنیف اتمر: در این روز تاریخی، یاد و خاطرهٔ مبارزات مبارزان راه آزادی به رهبری شاه امانالله خان را گرامی میداریم.
نصیراحمد فایق، سرپرست نمایندگی دایمی در سازمان ملل متحد: استقلال یک سرزمین، بدون آزادی مردمان آن، استقلال کامل نیست.
شورای هماهنگی نمایندهگیهای دیپلماتیک و کنسولی جمهوریت: استقلال، دربرگیرنده چشمانداز گستردهتر برای ایجاد یک دولت مستقل، مدرن و باعزت است که باید در خدمت منافع مردم خود قرار داشته باشد.
سفارت افغانستان در تاجیکستان مراسمی را به مناسبت صد و هفتمین سالروز استقلال افغانستان برگزار کرد.
داوود ناجی، رئیس کمیته سیاسی جبهه آزادی: وقتی استقلال صرفاً در تقویم باشد، نه در تصمیم، جشنگرفتنی نیست؛ بلکه شرمساری است. یک ملت گدا نمیتواند مستقل باشد.
جنرال مبین، حامی رسانهای طالبان: امان الله خان نه غازی بود و نه بانی استقلال. یک ملحد و بی دین بود.
گلبدین حکمتیار: تنها افراد بسیار ناآگاه و مغرض تصور میکنند که مناقشه جاری مناقشه میان پاکستان و یک گروه افغان است. حقیقت این است که این جنگ دهلی و اسلامآباد است که از کشمیر به افغانستان انتقال یافته است.
حکمتیار: بازگرداندن مهاجران از پاکستان، آنهم به شکل اجباری و همراه با تخریب خانههایشان، «یک اشتباه تاریخی بزرگ است که جبران آن برای پاکستان ممکن نخواهد بود.»
محمد محقق در واکنش به اظهارات وزیر امر به معروف طالبان که گفته است در شریعت «عقل، مطالعه و تحقیق جایی ندارد»، نوشت: «هر حکمی که با عقل در تضاد باشد، مبنای محکم شرعی ندارد.»
محمد عمر داوودزی، وزیر پیشین داخله: ارتباط من با طالبان به دستور اشرف غنی صورت میگرفت و هدف از این تماسها، پیگیری موضوع صلح و گفتوگو با این گروه بود.
فضلاحمد معنوی، وزیر پیشین عدلیه: «گستاخی و تحقیر مخالفان» نشانه اقتدار نیست. این نخستین بار نیست که قدرت در افغانستان دستبهدست میشود. ما برمیگردیم و با طالبان مانند انسان رفتار خواهیم کرد.
جبهه متحد: در حمله بر قرارگاه ورودی مرکز قولاردوی ۲۰۵ البدر طالبان در قندهار، ۵ طالب کشته و ۳ طالب زخمی شدند و یک واسطهی نظامی طالبان نیز نابود شد.
جبهه جمهوریت: شام سهشنبه بر کاروان موترهای ملا عبدالسلام حنفی مولوی ندیم در نزدیکی هوتل غلغله در حوزه چهارم امنیتی شهر بامیان حمله راکتی انجام شد. این جبهه در مورد خسارات و تلفات احتمالی این حمله سکوت کرد.
سازمان جدید سیاسی ـ نظامی افق نو: واحد تعقیب افق نو، قاری احسان، معاون استخبارات طالبان در ولسوالی قلعهزال را در روستای ملا سردار، حوزه هفتم شهر قندوز تعقیب به هلاکت رساند.
ملا فضلاحمد، معاون ولسوالی طالبان در نسی، همراه با قطعات ویژه، برای جستوجوی سلاح و مهمات به روستای شاخدره، زادگاه جمعه فاتح، رفت. نیروهای ویژه طالبان کوههای اطراف نسی و مرکز ولسوالی، را محاصره کرد.
افراد طالبان اجساد کشتهشدگان در دلواخ، و سلاح های را که افراد جمعه خان به آنان تسلیم کردند را نشر کردند.
فیصل خراسانی، متهم به فعالیتهای غیرقانونی در استخراج طلا و مشهور به «مافیای طلای بدخشان و تخار» در مدت کمتر از یک سال با دو دختر زیر سن قانونی ازدواج کرده بود، با مصرف دو لک دالر برای بار سوم ازدواج کرد.
پولیس پاکستان: سه شهروند افغانستان که از دالبندین ولسوالی چاغی وارد کویته شده بودند و هنگام حرکت به سمت منطقه گلستان از سوی افراد ناشناس کشته شدند و یک تن دیگر زخمی شد.
پولیس طالبان در بادغیس: دو نفر در منطقهی قادرس بندر حوزه سوم قلعهنو، حین تلاش برای پرتاب بمبی دستی به یک ایست بازرسی، هدف قرار گرفتند و کشته شدند.
در درگیری روز گذشته میان مردم و کمیسیون طالبان بالای زمین های که در منطقهی قلعه جوز حوزه سوم امنیتی شهر غزنی «امارتی» تثبیت شدهاند راننده بلدوزر شاروالی کشته شد.
ماموران امر به معروف روز سهشنبه، پنج زن و دختر را در بدلیل «بد حجابی» در شهر هرات بازداشت کردند.
طالبان چهار فرد غیرنظامی را از روستای «کوجان» ولسوالی پریان پنجشیر بازداشت کرد.
طالبان، سالم صمیم، مدیر مکتب و دو آموزگار مکتب «شمع هدایت» و پدران دو شاگرد این مکتب را بازداشت کرد. پس از انفجار روز دوشنبه، طالبان مکتب شمع هدایت را تحت نظر گرفته و به کسی اجازه ورود نمیدهد.
آمار اداره احصائیه طالبان نشان میدهد جرایم جنایی ثبتشده طی سه سال (۲۰۲۱ – ۲۰۲۴) حدود ۶۰ درصد افزایش یافته بود و از ۱۰ هزار مورد به بیش از ۱۷ هزار مورد رسیده بود. در همین مدت، سرقت دو برابر و قتل ۱۵ درصد افزایش یافته است. اداره احصائیه طالبان پس از سال ۲۰۲۴ از نشر آمار جرایم جنائی خودداری کرد.
عبدالحکیم شرعی، وزیر عدلیه طالبان، با کوچاندن مالکان خانهها در شهرک مسکونی شادمان در ناحیه ششم کابل، خانههای این شهرک را به برادران، محافظان، بستگان و دوستان خود واگذار کرده است.
حفیظ منصور، عضو ارشد جبهه مقاومت: احمدشاه مسعود، بنیانگذار طریقت مسعودیه بود که میان عبادت، نیایش و مبارزه مسلحانه پیوند ایجاد کرده بود.
ژولیا پارسی، فعال حقوق زنان و زندانی پیشین طالبان، از شش ماه بدینسو از ترس اخراج به افغانستان به گونه پنهانی در یک کلیسا در آلمان، زندگی میکند.
کالین اسمیت، مسئولان کمیته نظارت بر تحریمهای سازمان ملل: طالبان برای شماری از اعضای گروههای تروریستی و شبهنظامیان خارجی شناسنامه و پاسپورت افغانستان صادر کرده است.
یوناما: کمکهای بشری بدون حضور زنان در امور بشردوستانه، نمیتواند بهگونهی مؤثر به زنان و دختران برسد.
بخش زنان ملل متحد: زنان امدادگر در افغانستان با وجود خطرات و دشواریهای موجود، همچنان به خدمترسانی به جوامع خود ادامه میدهند.
آیاوام: هزاران خانواده آسیبپذیر در ولسوالی خوگیانی پس از بازگشت از پاکستان برای تامین نیازهای اساسی زندگی با مشکلات روبهرو هستند.
کمیسیون طالبان: روز گذشته یکهزار و ۳۹۹ تن، بهگونه اجباری به افغانستان بازگرداندن شدند.
ایرنا: برای نخستین بار، انتقال ریلی محمولههای نفتی عراق به افغانستان از مسیر کرمانشاه ایران آغاز شد.
مردف القاشوطی، سفیر قطر در روز سهشنبه به ولایت پنجشیر سفر کرد و درباره سرمایهگذاری و اجرای پروژههای انکشافی در پنجشیر با والی طالبان گفتوگو کرد.
نور احمد اسلامجار، والی طالبان: هرات «به زودی» شهر صنعتی بزرگی در سطح منطقه خواهد شد.